«Әй, Адам баласы! Сендерді де сендерден бұрынғыларды да жаратқан Раббыларына құлшылық қылыңдар. Әрине сақтанған боласыңдар» (Бақара-21).
«(Мұхаммед Ғ. С.) сол уақытта Раббың періштелерге: «Әрине мен жерде б
Автор: Тоқберген Байтасов
Құранда пайғамбарлар, елшілер туралы қайталанып отыратын аяттардың өзіндік құпиясы сол сүреде баяндалатын уақиғамен және соларға келген хикметтермен тығыз байланысты. Жалпы Пайғамбар деп арнаулы Кітап немесе ғылыми жоба-жоспар алған адамдарды айтады.
Жалпы қыпшақ деген сөздің өзі «Қашпақ», «Қашқын» деген түбірді мағынаны меңзейді. Негізінде табыну, пұтқа шоқыну, т.б. Ғад елінің әдеті болған. Одан көк тәңірісіне табынуды үйреткен, енгізген Һұт елші. Дүниенің төрт бұрышы деп таулармен бөлініп Жапон аралы мен Африка жоғарғы жағындағы Алжир маңдарын қосып төртбұрыш түйенің төменгі бөлігін атаған болу керек.
Алла тағала күллі өзінің құдірет күші, әділдігін әлемге паш етті. Әрбір зат, жан-жануарға қадір-қасиет, түр-тұлға, көрік, сипат берді. Алла тағаланың кереметінің шегін болжауға ешкімнің ақылы жетпейді. Себебі ақыл шекті, сана шексіз.
«Кімде-кім құлты таза зерек болмаса, ол ізгі зерек адамның сөзіне де, ойына да жақын келе алмайды. Таза болмаған денеге қанша азық берсең де жауыздық арттырудан басқа ештеңе тумас» — деген шығыс даналары. Сондықтан адам денесі Алла тағаланың ұлылығын, қасиетін тану үшін таза болу шарт.
«Әрбір адамның жаны Алланың еркінде, егер қаласа Алла тағала адамдардың жанын түзу жолға сала алады, қаласа ақиқат жолынан тайдырады. Дүниедегі өлшем атаулының бәрі Алланың еркінде. Қаласа бір халықты билікке көтеріп, алға оздырады, ал басқа бір халықты ақырет күніне дейін азапқа салады».
Алла тағаланың барлық жаратқан нәрселерінде бағыты,қырлары суықтық, ыстықтық, жарық, қараңғы белгілерінің айырмашылығы мен өзіндік заттық, нәрселік сипатын алады. Біз көрмеген, көре алмайтын барлық жаратылыс тегінде қасиет белгісі бар. Сондықтан Құранда адам үйі деген аят бар
«Шайтан» сөзі негізінен терең ұғымдағы, ішкі сыртқы шамасы бар, тербелістік өлшемі және жаратушымыздың түсірген белгілі бір мақсаттағы іс орындаушысы. Құранда көп тәпсірлерде аздырушы, азғын деп түсіндіріледі. «Егер мен қаласам бәріңді тура жолға салар едім, егер арада бір сөз өтпесе» деген ескерту аят бар Құранда.
Адам тұлғасы қасиет, қабілеттерді меңгеру нәтижесінен өзгеріске ұшырап дамып, түрленіп отырады. Негізінен тұлғалық түрлену тілге және ананың қанына тәуелділікте болады. «Үйдің жақсы болуы ағашынан, ұлдың жақсы болуы нағашысынан» деген дана қазақ. «Алып анадан туады» дейді тағы да. Даналық та ана сүтімен қалыптасады. Ол тек қызға қырық нәрсені тыйым сала білгенде және ұлт ерекшілігін қалыптастыра білген жанұядан ғана шығады ондай жандар.
Дүние айналған мұхит? Жер бетінің басым бөлігін су алып жатыр. Әлемнің шырағы — күн. Ол барып әлемдік зор мұхитқа шомылады. Онан көтерілген бу аспанға ұшып, бұлт болып айналады. От пен судың шарпысуынан жел туындайды. Сол жел бұлтты айдап, аспан әлемінде от пен судың ұшқыны шарпысады.